Lâm Đồng - Lâm Đồng

Lâm Đồng

Lâm Đồng
Bài viết nổi bật
Đình cổ ở Lâm Đồng có hộp gỗ chứa ‘báu vật', mỗi năm chỉ được mở một lần
DI TÍCH - DI SẢN 22/01/2026
Đình cổ ở Lâm Đồng có hộp gỗ chứa ‘báu vật', mỗi năm chỉ được mở một lần

Cổng đình làng Di Linh với những câu đối sơn vàng nổi bật. Ảnh: Hà Nguyễn Đình làng thờ nữ thần Đình làng Di Linh (xã Di Linh, Lâm Đồng) nổi bật với kiến trúc đẹp mắt, thu hút nhiều khách tham quan. Công trình có 3 tầng mái lợp ngói đỏ, đầu đao cong vút, trang trí bằng những họa tiết tinh xảo, hình tượng rồng cách điệu uốn lượn. Trên đỉnh mái đình là hình quả cầu lửa với các đường nét mềm mại, hai bên là đôi rồng chầu. Hầu hết các họa tiết đều được ốp từ mảnh sành, sứ với tông màu lục, lam, vàng, đỏ,... Đầu đao (ảnh trái) với nhiều họa tiết mềm mại, hình rồng. Mái đình (ảnh phải) có hình tượng đôi rồng chầu quả cầu lửa.  Ảnh: Hà Nguyễn Ông Huỳnh Văn Tài (70 tuổi), Phó Ban quản lý đình Di Linh, cho biết đình được thành lập năm 1860. Tiền thân là một miếu nhỏ thờ Thành hoàng và thần Thổ địa, dựng dưới gốc cây hoa sữa cổ thụ. Cây hoa sữa này hiện vẫn tồn tại, thân to khoảng 10m, tán rộng tỏa bóng mát. Sau này, nơi đây còn thờ nữ thần Thiên Y A Na. Ảnh tư liệu về đình từ lần trùng tu đầu tiên vào năm 1927 đến năm 2017. Ảnh chụp lại Ông Tài giải thích: “Theo truyền thuyết, Thiên Y A Na là người Chăm, có công khai phá, cai quản các vùng đất từ Khánh Hòa đến Đồng Nai ngày nay. Vì vậy, người dân Di Linh xưa lập miếu thờ bà như người có công mở đất lập làng.   Ngày 18/3/1917, vua Khải Định ban 3 đạo sắc phong thần và lệnh cho người dân Di Linh phụng thờ. Do miếu cũ quá nhỏ, dân làng quyết định di dời đến khu đất rộng hơn. Sau nhiều lần tôn tạo, trùng tu, đình có diện mạo như hiện nay. Ảnh: Hà Nguyễn Tư liệu xưa ghi lại rằng, khi đó làng đã đổi 7 con trâu khỏe mạnh lấy 8.858m² đất rẫy của đồng bào dân tộc thiểu số để dựng miếu mới. Công trình mới có nền đất, vách ván, mái tôn, gồm 3 gian thờ. Sau khi hoàn thiện, các bô lão và chính quyền địa phương đã rước 3 đạo sắc phong về thờ và đặt tên là đình làng Di Linh. Từ năm 1917, đình trải qua nhiều lần trùng tu và có diện mạo như hiện nay”. Chính điện có 3 gian thờ: Bên trái thờ Dương thần là Thành hoàng, bên phải thờ Âm thần hay còn gọi là Sơn Quân linh phụ chi thần, ở giữa thờ nữ thần Thiên Y A Na Diễn Ngọc Phi. Chính điện (ảnh trái) và điện thờ nữ thần Thiên Y A Na Diễn Ngọc Phi (ảnh phải). Ảnh: Hà Nguyễn Đối diện ban thờ nữ thần là bàn thờ hội đồng. Ngoài ra còn có điện tả ban, hữu ban để hương khói, tưởng nhớ những người khai khẩn, sáng lập làng và có công xây dựng, gìn giữ ngôi đình cổ. “Báu vật” mỗi năm chỉ mở một lần Đình làng Di Linh lưu giữ 3 “báu vật” từ thời vua Khải Định — chính là 3 đạo sắc phong thần. Chúng được đặt trong hai hộp gỗ sơn đỏ, cất giữ tại điện thờ nữ thần.  Các đạo sắc phong này gồm: Sắc phong nữ thần Thiên Y A Na Diễn Ngọc Phi là thượng đẳng thần; sắc phong Thành hoàng trong địa phương là hạ đẳng thần và sắc phong cho thần núi Sơn Quân linh phụ chi thần. Sau khi nhận sắc phong, ban quản lý đình xưa trân trọng giữ gìn từ đời này sang đời khác. Những năm chiến tranh, dân làng và ban quản lý đã cất giấu kỹ lưỡng để tránh làm hư hỏng, thất lạc. Nhờ vậy, hơn 100 năm trôi qua, sắc phong vẫn còn nguyên vẹn, không ố vàng, nét mực còn rõ. Hộp chứa các đạo sắc phong thần được đặt trên điện thờ nữ thần Thiên Y A Na Diễn Ngọc Phi. Ảnh: Hà Nguyễn Vì là vật vua ban, được thờ trong chính điện, trước đây, gần như không ai được nhìn thấy các đạo sắc phong này. Mỗi năm, vào dịp đặc biệt, ban quản lý đình mới mở hộp gỗ để kiểm tra 3 “báu vật” một lần. Ông Tài chia sẻ: “Hằng năm, đình có các lễ lớn là tế xuân vào Rằm tháng 2 và tế thu vào Rằm tháng 8. Tuy nhiên, đình chỉ mở hộp gỗ đựng 3 đạo sắc phong một lần duy nhất vào lễ tế xuân. Các bậc cao niên, giữ chức vị cao, có uy tín trong ban quản lý đình phải làm lễ dâng hương kéo dài khoảng một giờ. Đúng 0h Rằm tháng 2, sắc phong được cung kính mở ra để kiểm tra tình trạng bảo quản, sau đó lại cất vào vị trí cũ.  Một bản sao sắc phong thần của vua Khải Định được treo trang trọng trong khuôn viên đình cổ. Ảnh: Hà Nguyễn Mục đích của việc này là kiểm tra xem suốt 1 năm vừa qua, các sắc phong có được bảo quản tốt hay không, có hư hại gì không để có hướng xử lý.  Sau này, để người dân, khách tham quan có cơ hội xem các đạo sắc phong, ban quản lý đình cho làm bản sao đóng khung, treo trong khuôn viên đình cổ.  Cũng theo ông Tài, trước kia vào lễ tế xuân, tế thu, đình làng Di Linh tổ chức cúng long trọng thu hút nhiều người dân địa phương, khách du lịch đến tham quan. Lễ thường bắt đầu vào lúc 0h. Lễ vật dâng thần ngoài hương hoa, trái cây còn phải có một con lợn đen tuyền còn sống. Về sau, do khó tìm lợn đen, ban quản lý chuyển sang dùng lợn thường và chế biến sẵn các món ăn để dâng cúng. “Trải qua nhiều lần tôn tạo, trùng tu, nâng cấp, đình làng Di Linh vẫn mang đậm vẻ đẹp kiến trúc nghệ thuật của đình làng Việt Nam”, ông Tài cho biết thêm. Theo Báo VietNamNet https://vietnamnet.vn/dinh-co-o-lam-dong-co-hop-go-chua-bau-vat-moi-nam-chi-duoc-mo-mot-lan-2431560.html

22/01/2026
Khám phá đền thờ Âu Lạc mô phỏng kiến trúc đền Hùng trên núi Phượng Hoàng ở tỉnh Lâm Đồng
DI TÍCH - DI SẢN 26/01/2026
Khám phá đền thờ Âu Lạc mô phỏng kiến trúc đền Hùng trên núi Phượng Hoàng ở tỉnh Lâm Đồng

Quần thể đền thờ Âu Lạc thờ vua Hùng tại Lâm Đồng nằm trong khuôn viên của khu du lịch Thác Prenn, trên đỉnh núi Phượng Hoàng với thế “voi quỳ, hổ phục, long chầu”. Cả 3 ngôi đền Thượng, Trung, Hạ đều được xây dựng mô phỏng khá toàn diện kiến trúc đền Hùng tại Phú Thọ. Giỗ Tổ Hùng Vương được xem là ngày hội hướng về nguồn cội của người dân Việt Nam. Vì thế, cứ ngày 10/3 hàng năm, dù làm gì, ở đâu thì mọi người con đất Việt đều hướng về tổ tiên với lòng thành kính. Người dân Đà Lạt nói riêng và Lâm Đồng nói chung cũng vậy, đến ngày giỗ Tổ là đến Đền thờ Âu Lạc thắp nén hương cầu mong quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa và tưởng nhớ 18 vị vua Hùng đã có công dựng nước, giữ nước. Công viên Lạc Long Quân - Âu Cơ là điểm đến đầu tiên của du khách khi đến thăm quần thể đền thờ. Trong khuôn viên của công viên được sắp xếp, bài trí 100 viên đã lớn, được lấy từ tỉnh Bình Thuận lên, tượng trưng cho 100 trứng trong truyền thuyết Con Rồng cháu Tiên. Đền Thượng là ngôi đền cao nhất với diện tích khoảng 70m2, có phần sân rộng 150m2, là nơi tổ chức phần Lễ giỗ Tổ hàng năm. Tại gian tế có 3 bệ thờ đều có cửa vọng mô tả cảnh rồng tiên hội tụ với trang trí tinh xảo, sơn son thiếp vàng. Phía hậu nội điện là chốn nghiêm cung linh thiêng, treo trên bức hoành phi tạc ba chữ vàng “Thạch Việt Tổ”, ý để nhắc nhở về cội nguồn xa xưa. Cặp rồng phía bên ngoài đền Thượng được sơn vàng, sắp xếp cân xứng tạo sự uy nghi cho ngôi đền. Rồng trên mái đình cũng được cách điệu. Đền Trung được xây dựng mô phỏng theo ngôi đền thờ các vua Hùng tại đỉnh núi Nghĩa Lĩnh do Thục phán An Dương Vương phụ lập. Trong đền Trung có rất nhiều đồ cổ được trưng bày. Đặc biệt, tại đây có mẫu vật gỗ hóa thạch cao 1,27m, đường kính gốc 50cm, có niên đại cách đây hàng triệu năm, mới được phát hiện ở thượng nguồn sông Đại Ninh. Đặc biệt, tại khuôn viên của đền Trung, 18 cây đủng đỉnh cao hàng chục mét được trồng phía bên trái đền. 18 cây đủng đỉnh này tượng trưng cho 18 đời Vua Hùng từ thuở khai thiên lập địa. Với sân đền rộng 300m2, hàng năm Lễ giỗ Tổ sẽ được rước kiệu qua cầu của hồ Long Mạch, men theo triền đồi qua Công viên Lạc Long Quân – Âu Cơ để hướng lên đền Thượng. Tại đền Hạ du khách sẽ được tham quan, chiêm ngưỡng rất nhiều hiện vật thuộc nền văn hóa Đông Sơn. Đặc biệt, 3 chiếc trống đồng Đông Sơn cũng được trưng bày bên trong của đền cùng hàng trăm hiện vật khác. Trống đồng Đông Sơn được trưng bày tại đền Hạ. Những chiếc vò gốm men đen thời văn hóa hậu Đông Sơn. Đền Hạ là nơi thờ vua Hùng thứ 18, bên trái thờ Trần Hưng Đạo, bên phải thờ Bác Hồ. Đây là đền có diện tích lớn nhất so với các đền khác trong khu di tích, rộng 180m2, sân rộng 500m2. Từ đền Hạ lên đến đền Thượng còn được khéo léo sắp đặt những bức tượng 12 con giáp tượng trưng cho các con vật theo năm tạo cho du khách cảm giác thích thú, say mê chẳng muốn dời. Để tản bộ từ đền Hạ lên đến đền Thượng, du khách phải qua 830 bậc cấp chiều dài khoảng 500m. Theo bà Đoàn Bích Ngọ - Phó Giám đốc Bảo tàng tỉnh Lâm Đồng, hiện nay cả nước có khoảng 1.400 di tích thờ cúng Hùng Vương và các nhân vật lịch sử gắn với thời đại Hùng Vương. Riêng tại tỉnh Phú Thọ đã có tới 326 di tích. Ngày 10/3 (âm lịch) vừa qua, tỉnh Lâm Đồng cũng đã tổ chức Lễ giỗ Tổ Hùng Vương tại Đền thờ Âu Lạc với chủ đề "Chung một cội nguồn" thể hiện lòng biết ơn sâu sắc các Vua Hùng đã có công dựng nước và các bậc tiền nhân kiên cường chống giặc ngoại xâm giữ nước. Ngoài ra, Lễ Giỗ Tổ Hùng Vương hàng năm còn giới thiệu những tinh hoa văn hóa truyền thống của dân tộc thông qua các nghi thức cúng tế, đám rước, văn nghệ dân gian, trò chơi, ẩm thực dân gian nhằm góp phần giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc. Theo Báo điện tử Dân Việt                               https://danviet.vn/kham-pha-den-tho-au-lac-mo-phong-kien-truc-den-hung-tren-nui-phuong-hoang-o-tinh-lam-dong-20210422215737968-d945611.html

26/01/2026
Khám phá vùng đất văn hóa Thánh địa Cát Tiên
DI TÍCH - DI SẢN 29/01/2026
Khám phá vùng đất văn hóa Thánh địa Cát Tiên

  Bộ Linga-Yoni lớn nhất trong các công trình chịu ảnh hưởng của Ấn Độ giáo tại Việt Nam và Đông Nam Á. Thánh địa Cát Tiên thuộc huyện Cát Tiên, tỉnh Lâm Đồng, nằm trong một bồn địa rộng hàng trăm hécta và trải trên chiều dài khoảng 15km dọc theo hệ thống sông Đạ Đờn-Đồng Nai. Cho đến tận bây giờ, vẫn chưa thể xác định được ai là chủ nhân thật sự của nền văn hóa này. Toàn bộ khu di tích này thuộc địa phận kéo dài từ xã Quảng Ngãi đến xã Đức Phổ, trong đó mật độ di chỉ khảo cổ tập trung dày đặc ở khu vực xã Quảng Ngãi với bảy cụm gò đồi. Thánh địa Cát Tiên được phát hiện tình cờ trong một chuyến đi điền dã điều tra về dân tộc học của các cán bộ Bảo tàng Lâm Đồng tại vùng quê này vào năm 1985. Sau khi phát hiện, các nhà khảo cổ học gọi vùng đất này là "Thánh địa Cát Tiên." Thánh địa Cát Tiên là nơi thờ phụng tôn giáo có nguồn gốc từ văn minh Ấn Độ, thờ ngẫu tượng Linga-Yoni với nhiều đền tháp, mộ tháp, đài thờ, máng dẫn nước xây chủ yếu bằng gạch, qua thời gian đã đổ nát, chỉ còn lại một phần dấu tích xưa. Trong số đó, di tích gò IA được cho là lớn nhất trong trong hệ thống phế tích còn lại. Di tích này gồm một ngôi tháp lớn nhất được xây dựng nằm trên vị trí cao nhất, đẹp nhất tại một quả đồi cao khoảng 50m so với mặt đất canh tác của thung lũng xã Quảng Ngãi. Di tích gò IA là một phế tích kiến trúc đồ sộ, được phát hiện năm 1985 và được tiến hành khai quật năm 1996. Di tích có cửa chính quay về hướng Đông, đế tháp hình khối vững chắc cao 1,4m, được xây giật cấp làm năm lớp vươn lên đỡ thân tháp. Mặt bằng tiền sảnh phía trước được lát đá tấm bằng phẳng khá rộng, từ sân dẫn lên tiền sảnh là bậc tam cấp, hai bên bậc tam có trụ gạch xây cân đối nhau được giới hạn không gian bậc là hai trụ gạch xây hình khối chữ nhật đứng. Một cán bộ di tích tại khu thánh địa Cát Tiên cho biết khi khai quật gò IA đã phát hiện rất nhiều hiện vật gồm nhiều loại hình, chất liệu, kích cỡ khác nhau, trong lòng tháp ở độ sâu 3,6m, phát hiện một số hiện vật như tượng Ganesa bằng đá, bộ Linga-Yoni, hộp bạc, nhiều mảnh vàng khắc tạc các vị thần như Sihva, Vishnu, Brama, India, các con vật như ốc, bò, ngựa, các linh vật như giáo, lao, bánh đinh sắt, bánh xe luân hồi, hoa sen, văn tự Sankrit... tất cả đều mang dấu ấn của Bàlamôn giáo. Đặc biệt, tìm thấy bộ Linga-Yoni, kích thước Linga cao 2,1m, đường kính 0,7m, Yoni cạnh dài 2,26m. Cho đến hiện nay, đây được xem là bộ Linga-Yoni lớn nhất trong các công trình chịu ảnh hưởng của Ấn Độ giáo tại Việt Nam và Đông Nam Á. Từ những yếu tố trên, các nhà khoa học khẳng định rằng di tích gò IA trên địa bàn xã Quảng Ngãi là di tích được coi là quan trọng nhất trong tổng thể các di tích ở Cát Tiên. Đây có thể là đền thờ chính của toàn bộ di tích này. Kể từ khi được phát hiện đến nay, việc xác định chủ nhân của nền văn hóa này vẫn thách thức giới khảo cổ học. Mỗi lần khai quật là thêm một phát hiện mới khác nhau với nhiều hiện vật thuộc các thời đại và di chỉ văn hóa khác lạ. Đây có thể xem là điều kỳ thú đối với Thánh địa Cát Tiên. Sau bốn đợt khai quật đầu tiên, các nhà khoa học bước đầu cho rằng đây là đô thị tôn giáo cổ mang ý nghĩa một thánh địa Bàlamôn giáo và Hindu giáo được kiến tạo trong giai đoạn lịch sử không thành văn kéo dài từ thế kỷ VII đến thế kỷ XI. Tuy nhiên, trong bốn đợt khai quật tiếp theo kéo dài từ năm 2001-2006, khi nghiên cứu những kiến trúc ở Thánh địa Cát Tiên, các nhà khoa học xét thấy niên đại của Thánh địa Cát Tiên có thể sớm hơn, khoảng từ thế kỷ IV đến thế kỷ VIII. Ngoài ra, xem xét cẩn trọng các hiện vật như nồi, vò, rìu đồng và khuôn đúc, những đồ gốm thuộc giai đoạn Óc Eo sớm, đặc biệt là loại chai gốm cổ cao có nhiều trong các di tích Glimanuk, Plawangan ở Indonesia thuộc niên đại từ những thế kỷ đầu Công nguyên cùng với việc phân tích các mẫu than lấy từ lòng tháp ở độ sâu gần 3m, đưa đi phân tích đồng vị phóng xạ cacbon C tại Viện Khảo cổ học thuộc Viện Khoa học Xã hội Việt Nam và Trung tâm Hạt nhân Thành phố Hồ Chí Minh, đã góp phần củng cố điều đó. Có nhiều lý giải được đưa ra về chủ nhân của những phế tích này. Vào ngày 12/12/2008, tại thành phố Ðà Lạt đã diễn ra Hội thảo khoa học về di tích Thánh địa Cát Tiên. Cố giáo sư Trần Quốc Vượng khi nghiên cứu những gì xuất lộ qua các đợt khai quật Cát Tiên cộng với quy chiếu những hiểu biết dân gian đã cho rằng, thánh địa này là của người Mạ bản địa cổ xưa vì cư dân hiện hữu lâu đời, độc nhất quanh di tích này là người Mạ. Còn giáo sư Lương Ninh (Trường Đại học Khoa học Xã hội & Nhân văn, Ðại học Quốc gia Hà Nội) nhận định chính cư dân bản địa tự làm cho mình, nhưng ông cũng cho rằng không nhất thiết cư dân bản địa thời Thánh địa Cát Tiên xuất hiện là người Mạ ngày nay. Phó giáo sư-tiến sỹ Nguyễn Quốc Hùng và kiến trúc sư Nguyễn Minh Khang (Cục Di sản Văn hóa) lại cho rằng thuộc cư dân Chămpa. Tuy nhiên, hai nhà nghiên cứu này khẳng định: "Có thể chủ nhân của Cát Tiên là một tộc người khác Chămpa, Phù Nam, Chân Lạp lẫn Khmer... nhưng cùng chịu ảnh hưởng văn hóa Ấn Ðộ là điều quá rõ." Dù các đánh giá trái ngược nhau nhưng vẫn thấy một điểm chung là nhiều nền văn hóa đã hòa nhuộm vào đền đài bên ngoài và trong lòng di tích Cát Tiên, đó là yếu tố Chămpa, Óc Eo, là văn minh Ba Tư (Tây Á), Kusana (Trung Á), là Bàlamôn giáo, Hindu giáo, rồi cả Phật giáo... Đây là đặc trưng riêng của di tích Cát Tiên. Vì thế, sẽ còn rất nhiều thời gian và công sức để giới khoa học có thể biết được chủ nhân thật sự của nền văn hóa này./. Lối vào tháp được xây giật cấp làm năm lớp vươn lên đỡ thân tháp. Cửa vào tháp nhìn từ bên trong tháp. Những nét chạm khắc tinh xảo được tìm thấy tại Cụm di tích gò IA. Linga được khai quật tại Cụm di tích gò 8. Theo Báo Vietnam+ https://www.vietnamplus.vn/kham-pha-vung-dat-van-hoa-thanh-dia-cat-tien-post239493.vnp

29/01/2026
Làng chùa Đại Ninh: Để du lịch tâm linh phật giáo vươn xa
DI TÍCH - DI SẢN 28/01/2026
Làng chùa Đại Ninh: Để du lịch tâm linh phật giáo vươn xa

Đức Trọng - địa phương có nhiều ngôi chùa đẹp LÀNG NHIỀU CHÙA NHẤT TỈNH LÂM ĐỒNG Luôn có những điều mới mẻ khi bạn đến với mảnh đất Lâm Đồng huyền thoại. Huyện Đức Trọng từ lâu được biết đến là địa phương có tiềm năng về du lịch tâm linh, nhất là du lịch tâm linh Phật giáo. Là địa phương có rất nhiều chùa, cơ sở Phật giáo, sự thuận lợi về vị trí địa lý, nét đẹp của thiên nhiên hùng vĩ và văn hóa đồng bào dân tộc thiểu số đa dạng, đặc sắc… đã làm cho du lịch ở vùng đất Đức Trọng có sức hấp dẫn cho bất kỳ ai khi đến nơi này. Nhiều năm qua, thôn Phú An, xã Phú Hội, huyện Đức Trọng, đã trở nên quen thuộc với cái tên "làng chùa Đức Trọng" hay "làng chùa Đại Ninh". Tại đây, có một điểm dừng chân nổi tiếng gần Quốc lộ 20, đó là ngã ba chùa. Từ đây, du khách có thể dễ dàng vào làng chùa để tham quan, vãn cảnh và lễ Phật. Có thể nói, Phú An là thôn sở hữu số lượng chùa nhiều nhất ở tỉnh Lâm Đồng. Đến đây, du khách sẽ có vô số lựa chọn để khám phá những ngôi chùa đẹp trong hành trình của mình. Theo ông Trần Thành - Bí thư Chi bộ thôn Phú An, xã Phú Hội, thôn hiện có 450 hộ và khoảng 1.600 nhân khẩu, nhưng lại có hơn 20 ngôi chùa lớn, cùng với nhiều niệm Phật đường, am, cốc và các cơ sở tu tại gia khác. NHIỀU NGÔI CHÙA ĐẸP Làng chùa Đức Trọng không thiếu những ngôi chùa nổi tiếng và đẹp. Trong số đó, Tịnh xứ Phương Liên và Tự Viện Vĩnh Minh là hai địa điểm được nhiều du khách biết đến nhiều nhất. Tịnh xứ Phương Liên là một điểm đến được yêu thích của nhiều du khách và tín đồ Phật giáo. Tọa lạc trên một ngọn đồi lớn, Tịnh xứ Phương Liên có kiến trúc độc đáo và một vị trí đắc địa, từ đây có thể nhìn toàn cảnh làng chùa Đại Ninh - Đức Trọng. Đặc biệt, khi đến Tịnh xứ Phương Liên, du khách sẽ được chiêm ngưỡng vẻ đẹp tráng lệ của ngôi chùa với hệ thống bảo tháp đồ sộ, nổi bật giữa không gian thiên nhiên thơ mộng, thanh bình. Ban đêm, Tịnh xứ Phương Liên trở nên lung linh với ánh sáng từ các đỉnh tháp, tạo nên một không gian đẹp và rất ấn tượng. Du khách đến đây để cảm nhận sự bình yên, nhẹ nhàng khi ngắm nhìn cảnh chùa và lắng nghe tiếng chuông chiều vang vọng trong không gian tĩnh lặng, êm đềm. Cùng với Tịnh xứ Phương Liên, Vĩnh Minh Tự Viện cũng là một trong những ngôi chùa nổi bật ở khu vực làng chùa. Đến với chùa Vĩnh Minh, khi bước qua cổng chính, du khách sẽ ấn tượng với chiếc cổng giống như lối kiến trúc Nhật Bản. Cổng được nằm giữa một hồ nước trong xanh, tạo nên một không gian yên bình. Đặc biệt, trên mặt hồ, những lối đi bằng đá được xây dựng khéo léo, giúp du khách dễ dàng di chuyển và tận hưởng trọn vẹn vẻ đẹp của ngôi chùa. Ngoài ra, cổng Tam Quan của chùa đã khiến nhiều du khách chú ý bởi được xây dựng hoàn toàn bằng đá. Những viên đá cuội tự nhiên nhiều kích cỡ khác nhau tạo thành một kết cấu hài hòa, mỹ thuật. Khu vực chánh điện là một công trình kiến trúc Á Đông đặc sắc. Xung quanh chánh điện với các tòa nhà phụ, đều mang lối thiết kế tương đồng, tạo nên một tổng thể kiến trúc hoàn chỉnh. Bên cạnh Tịnh xứ Phương Liên, Vĩnh Minh Tự Viện, làng chùa Đức Trọng còn có rất nhiều ngôi chùa và cơ sở Phật giáo nổi tiếng khác, như ni viện Bát Nhã, tổ đình Hương Nghiêm, đạo tràng Long Châu, chùa Thanh Lương... Mỗi ngôi chùa, mỗi cơ sở đều mang một nét đặc trưng riêng biệt, từ kiến trúc đến không gian tu hành, nhưng tất cả đều tạo ra một sự linh thiêng, thanh tịnh, giúp du khách tìm về sự bình an trong tâm hồn. CẦN NHỮNG CHIẾN LƯỢC Làng chùa đã trở thành một điểm tham quan không thể thiếu trong hành trình khám phá Đức Trọng - Lâm Đồng. Du lịch tâm linh không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn giúp bảo tồn giá trị văn hóa, truyền thống, đặc biệt là việc gìn giữ các di sản tôn giáo lâu đời. Hơn nữa, du lịch tâm linh còn là một cách thức để cải thiện chất lượng đời sống tinh thần của người dân và du khách. Để Đức Trọng trở thành một nơi thu hút khách du lịch trong đó có du lịch tâm linh Phật giáo, địa phương cần có những giải pháp đồng bộ. Trước hết cần nâng cấp, mở rộng hệ thống giao thông. Tuyến đường dẫn đến các ngôi chùa, thiền viện nổi tiếng cần được xây mới và mở rộng, đặc biệt là ở những khu vực xa trung tâm. Có hệ thống khách sạn, nhà nghỉ, homestay gần khu vực du lịch tâm linh, đảm bảo đáp ứng nhu cầu của du khách với dịch vụ tiện nghi và môi trường yên tĩnh, phù hợp với không gian tâm linh. Ngoài ra, việc bảo tồn các ngôi chùa, thiền viện, di tích Phật giáo tại Đức Trọng cũng là một trong những yếu tố quan trọng giúp du lịch tâm linh phát triển bền vững. Việc này không chỉ bảo vệ giá trị lịch sử, văn hóa, mà còn góp phần làm tăng giá trị du lịch địa phương. Ông Phan Đình Quý - Phó Trưởng Phòng Văn hóa - Thông tin huyện Đức Trọng nhấn mạnh: "Phòng Văn hóa - Thông tin phối hợp với các đơn vị xúc tiến du lịch để hình thành tour, tuyến cố định như: Hồ Đại Ninh - làng chùa Phú An - thác Pongour. Xây dựng nguồn nhân lực làm du lịch lấy người địa phương làm nòng cốt để liên kết với các doanh nghiệp kinh doanh du lịch. Nâng cao chất lượng và đa dạng sản phẩm du lịch: nhà hàng, quán cà phê, cơ sở lưu trú đạt chất lượng cao. Phối hợp với chính quyền địa phương quản lý tốt việc trùng tu công trình có yếu tố văn hóa tâm linh. Quan trọng nhất là tăng cường tuyên truyền, quảng bá hình ảnh của làng chùa Phú An lên các trang thông tin điện tử địa phương, mạng xã hội facebook, zalo, tiktok để thu hút du khách cũng như quảng bá mảnh đất và con người nơi đây". Du lịch tâm linh trong lĩnh vực Phật giáo tại Đức Trọng không chỉ đơn thuần là một xu hướng, mà còn là một phần không thể thiếu trong chiến lược phát triển của địa phương. Với tiềm năng và lợi thế vốn có, chúng ta tin rằng du lịch tâm linh Phật giáo huyện Đức Trọng sẽ có điều kiện cất cánh, vươn xa, để lại dấu ấn đẹp trong lòng du khách trong và ngoài nước nếu được triển khai một cách bài bản và đúng hướng.  Theo Báo Lâm Đồng https://baolamdong.vn/de-du-lich-tam-linh-phat-giao-vuon-xa-281457.html

28/01/2026
Nhà thờ Thánh mẫu Bảo Lộc: vẻ đẹp kiến trúc Pháp độc đáo ở Lâm Đồng
DI TÍCH - DI SẢN 06/02/2026
Nhà thờ Thánh mẫu Bảo Lộc: vẻ đẹp kiến trúc Pháp độc đáo ở Lâm Đồng

Không chỉ được biết đến là một trong những điểm đến tâm linh quan trọng của người dân địa phương, nơi làm lễ và các hoạt động tín ngưỡng mà nhà thờ Thánh Mẫu Bảo Lộc còn là một điểm đến hấp dẫn trong mắt du khách. Với lối thiết kế ấn tượng mang âm hưởng của phong cách kiến trúc Pháp, nhà thờ mang đến cho du khách cảm hứng đầy mới mẻ và cũng là background tuyệt vời cho những bộ ảnh sống ảo đẹp chất ngất. Nhà thờ tọa lạc trên con đường Nguyễn Văn Cừ sầm uất, với nét đẹp uy nghiêm mà trầm mặc như một điểm nhấn nổi bật trên bản đồ du lịch của Bảo Lộc. Chính vì vậy, nếu như có dịp đến với thành phố xinh đẹp này, bạn hãy dành một chút thời gian để ghé thăm và tận hưởng vẻ đẹp kiến trúc độc đáo và dành cho tâm hồn mình những giây phút thật an yên, tĩnh lặng. Nhà thờ Thánh mẫu là điểm đến hấp dẫn ở Bảo Lộc. Ảnh: @vietnamlive Hướng dẫn đường đến nhà thờ Thánh mẫu Bảo Lộc  Nhà thờ Thánh Mẫu Bảo Lộc nằm ở địa chỉ 581 Nguyễn Văn Cừ, phường Lộc Phát, thành phố Bảo Lộc, tỉnh Lâm Đồng tọa lạc ngay khu vực trung tâm nên du khách dù xuất phát từ địa điểm nào của thành phố cũng rất thuận tiện để di chuyển. Nếu như điểm xuất phát là đường Trần Phú, một điểm giao thông chính của thành phố, du khách có thể di chuyển theo hướng lên thành phố Đà Lạt, khi đến khúc giao giữa ngã ba Trần Phú và Nguyễn Văn Cừ thì quẹo tay trái chạy thẳng thêm 4km là đến được nhà thờ. Ngoài ra, du khách cũng có thể check đường đi đến nhà thờ trên Google Maps rất thuận tiện, cung đường hoàn toàn có thể thoải mái di chuyển bằng xe máy hoặc ô tô. Nhà thờ năm ở mặt tiền đường Nguyễn Văn Cừ. Ảnh: ST Kiến trúc nhà thờ Thánh Mẫu Bảo Lộc  Nhà thờ Thánh Mẫu Bảo Lộc được khánh thành từ năm 2015, tính đến nay nhà thờ đã có gần 10 năm tuổi. Nhà thờ này có  kiến trúc vô cùng ấn tượng, thăm quan tại đây không khó để du khách bắt gặp những đường nét chi tiết trang trí mang phong cách Pháp với vẻ đẹp vừa cổ điển vừa hiện đại. Phía bên ngoài nhà thờ nổi bật là một khối kiến trúc ấn tượng với tường làm từ đá ong màu nâu đỏ hòa hợp với màu sắc của xứ Tây Nguyên. Kiến trúc của nhà thờ nổi bật với màu đỏ của đá ong. Ảnh: @viethoangquoc Nếu chỉ thoạt nhìn, kiến trúc của nhà thờ Thánh Mẫu Bảo Lộc có thể khiến người ta liên tưởng tới nhà thờ Đức Bà tại thành phố Hồ Chí Minh, tuy nhiên công trình này lại có những nét rất khác biệt. Kiến trúc của nhà thờ Thánh Mẫu có nét tương đồng nhà thờ Đức Bà. Ảnh: @thanhhau106. Theo đó, thay vì mái vòm như nhà thờ Đức Bà thì ở nhà thờ Thánh Mẫu Bảo Lộc người ta thiết kế theo lối các ô cửa sẽ có chóp nhọn chĩa lên phía trên rất nổi bật. Chi tiết này cũng thể hiện rất rõ ở hành lang của nhà thờ, các chóp nhọn này tạo nên nét đẹp vừa ấn tượng vừa tinh tế và cũng giúp cho background hành lang của nhà thờ trở nên vô cùng cuốn hút.  Hành lang của nhà thờ Thánh Mẫu rất đẹp. Ảnh: caominhtrung Lối đi bên hông nhà thờ Thánh Mẫu Bảo Lộc. Ảnh: @namthangtran Những ô cửa có chóp nhọn hướng lên là điểm nhấn kiến trúc ở nhà thờ. Ảnh: Zing  Mặt sau của nhà thờ Thánh Mẫu. Ảnh: ST Bên trong nhà thờ điểm nhấn nổi bật cũng là kiểu kiến trúc kiểu vòm đỉnh chóp nhọn đầy tinh tế.  Ngoài cửa chính ở sân trước thì du khách còn có thể đi vào nhà thờ bằng các cửa ở hai bên hông. Không gian bên trong nhà thờ Thánh Mẫu là một thánh đường rất rộng rãi với hai bên là hai hàng ghế lớn cho các giáo dân vào hành lễ, phía trên ở khu vực trung tâm là bức tượng chúa Giêsu trên cây thập giá.  Không gian phía bên trong của thánh đường nhà thờ. Ảnh: @thienhoangkim. Khuôn viên của nhà thờ rất rộng rãi với khoảng sân thoáng rộng, được trồng rất nhiều loại cây từ cổ thụ đến các loại cây cảnh, hoa lá mang đến không gian tươi mát. Phía mặt trước của nhà thờ có bức tượng Mẹ Maria. Khu vực phía sau nhà thờ và bên hông có nhiều công trình chức năng được xây dựng với phong cách kiến trúc tương đồng. Giữa nhà thờ và các công trình kiến trúc xung quanh có ngăn cách bởi các khoảng sân lớn, bao gồm sân trước sân sau và một sân giữa. Tượng cha sứ trong khuôn viên nhà thờ. Ảnh: Sơn Xuân Dạo bước trong khuôn viên của nhà thờ Thánh Mẫu Bảo Lộc, du khách có thể ngắm nhìn rất nhiều view thưởng ngoạn đẹp với cây hoa, tiểu cảnh, tượng Đức Mẹ, tượng các thánh, các đấng ân nhân được thiết kế và bài trí vô cùng trang nghiêm, gần gũi tạo một không gian thinh lặng và bình yên.  Có thể nói nhà thờ Thánh Mẫu Bảo Lộc là một trong những nhà thờ có kiến trúc đẹp bậc nhất ở Tây Nguyên hiện tại. Cũng chính bởi vậy mà nhà thờ này không chỉ thu hút du khách mà còn được rất nhiều bạn trẻ tìm đến để ghi lại những album thật đẹp với cảnh sắc ấn tượng.  Nhà thờ có nhiều góc check-in rất đẹp. Ảnh: goriginn. Những lưu ý khi thăm quan nhà thờ Thánh Mẫu Bảo Lộc  Nhà thờ Thánh Mẫu Bảo Lộc có vẻ đẹp rất ấn tượng nhưng không quá nổi tiếng trên bản đồ du lịch Lâm Đồng. Chính vì vậy, với những du khách lần đầu ghé thăm nên lưu ý một vài thông tin để có một chuyến vi vu thật trọn vẹn. Nhà thờ Thánh Mẫu Bảo Lộc sẽ mở cửa vào những khung giờ nhất định, nên du khách hãy lưu ý check in đúng khung giờ này thì mới có thể vào bên trong để tham quan. Theo đó, nhà thờ sẽ mở cửa từ 4h45p đến 16h45p.  Đây là điểm đến tâm linh đặc biệt và là địa điểm để sinh hoạt tôn giáo của cộng đồng người dân địa phương, chính vì vậy du khách tham quan hãy tôn trọng và giữ gìn sự trang nghiêm, diện trang phục phù hợp.  Du khách có thể kết hợp thăm nhà thành Thánh Mẫu với các điểm đến khác lân cận. Ảnh: namthangtran Trong quá trình tham quan, hãy giữ yên lặng không làm ảnh hưởng đến các hoạt động tôn giáo đang diễn ra tại nhà thờ, đồng thời không chạm tay vào các bức tượng hay đồ vật trang trí tránh gây hư hại.  Ngoài tham quan khám phá nhà thờ Thánh Mẫu Bảo Lộc, du khách còn có thể kết hợp tham quan một số địa điểm lân cận như chùa Phước Huệ, Chùa Di Đà. Đặc biệt, ở phía sau nhà thờ có quán bún bò rất nổi tiếng, là điểm đến ẩm thực rất nổi tiếng nên du khách có thể ghé và thưởng thức. Theo Lữ hành Việt Nam https://luhanhvietnam.com.vn/du-lich/nha-tho-thanh-mau-bao-loc.html

06/02/2026
Phát huy giá trị Bộ sưu tập di sản văn hóa Hoàng tộc Chăm
DI TÍCH - DI SẢN 31/01/2026
Phát huy giá trị Bộ sưu tập di sản văn hóa Hoàng tộc Chăm

Bộ vương miện của Vua Pô Klong Mơh Nai và búi tóc của Hoàng hậu Po Bia Som bằng chất liệu vàng với đường nét chạm khắc hoa văn tinh xảo, độc đáo đầu thế kỷ XVII. Ảnh: Nguyễn Thanh - TTXVN Bộ sưu tập được giữ gìn 400 năm Bình Thuận là vùng đất có hơn 40.000 người Chăm sinh sống. Trong suốt chiều dài lịch sử, người Chăm đã sáng tạo ra nhiều giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể, góp phần làm phong phú nền văn hóa Việt Nam. Tại Bắc Bình, từ lâu, cộng đồng Chăm nơi đây đã kế thừa và sản sinh ra hệ thống di sản văn hóa đồ sộ trên nhiều lĩnh vực thuộc đời sống văn hóa xã hội, tôn giáo, tín ngưỡng. Trong số đó phải kể đến những công trình kiến trúc với giá trị về lịch sử, nghệ thuật, tượng thờ bên trong cùng hệ thống lễ nghi tôn giáo đặc sắc. Đặc biệt là đền thờ vua Pô Klong Mơhnai và Bộ sưu tập di sản hoàng tộc Chăm. Đây là bộ sưu tập duy nhất còn lại khá đầy đủ của một vương quốc Chămpa đã được lưu giữ hơn 400 năm qua bởi gia tộc hậu duệ vua Pô Klong Mơhnai. Hiện nay, bộ sưu tập đang được gia đình hậu duệ Hoàng tộc Chăm - bà Nguyễn Thị Thềm lưu giữ. Theo Bảo tàng tỉnh Bình Thuận, Bộ sưu tập di sản Hoàng tộc Chăm như một cuốn sử hoàng tộc được viết lại đầy đủ qua các sưu tập hiện vật, chính xác, khoa học và khách quan. Nhìn vào đó có thể biết được sinh hoạt cung đình Chăm ngày xưa. Bộ sưu tập hiện lưu giữ hơn 100 hiện vật nguyên gốc mang đậm giá trị lịch sử văn hóa của dân tộc Chăm như: Vương miện vua và hoàng hậu; gốm sứ; các sắc phong một số đời vua triều Nguyễn và một số loại tư liệu về đất đai, địa bạ, văn bản hành chính sao chép bằng chữ Hán Nôm từ những sắc phong các đời vua nhà Nguyễn...Trong đó, giá trị nhất là bộ vương miện của vua Pô Klong Mơhnai vào đầu thế kỷ XVII và búi tóc của Hoàng hậu Pô Bia Som bằng chất liệu vàng ròng nguyên chất, đường nét chạm khắc hoa văn rất độc đáo, cùng bộ trang phục của nhà vua, hoàng hậu, hoàng tử và công chúa với hoa văn cổ tinh xảo. Theo các tài liệu lịch sử, Pô Klong Mơhnai là một trong những vị vua của vương quốc Chămpa. Vua Pô Klong Mơhnai đã có những cống hiến lớn đối với dân tộc Chăm trên các lĩnh vực kinh tế xã hội. Đậm nét là các hệ thống mương đập tưới tiêu và phát triển nghề thủ công như, nghề làm đồ gốm, nghề dệt thổ cẩm, nghề kim hoàn... Cho tới ngày nay, các nghề này vẫn được cộng đồng người Chăm lưu giữ. Ông Lư Quốc Thuận, con cháu của gia đình Hoàng tộc Chăm cho biết: "Chúng tôi đã giữ gìn các di vật truyền lại từ đời này sang đời khác một cách trân trọng, cẩn thận như giữ gìn tính mạng của chính mình". Với giá trị về văn hóa - lịch sử độc đáo, duy nhất còn lưu giữ lại, Bộ sưu tập di sản Hoàng tộc Chăm và đền thờ vua Pô Klong Mơhnai đã được Bộ Văn hóa - Thông tin, nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng Di tích cấp quốc gia tại Quyết định số 43 vào ngày 7/1/1993. Đưa vào phục vụ du khách dưới dạng Kho mở Kho mở Bộ sưu tập di sản Hoàng tộc Chăm ở thôn Tịnh Mỹ, xã Phan Thanh, huyện Bắc Bình. Trước năm 1975, Bộ sưu tập được cất giữ trong kho vì những lý do tâm linh, tín ngưỡng, phần quan trọng khác là an ninh, an toàn cho di sản và người bảo vệ di sản. Sau khi được xếp hạng, nhận thức việc phải bảo vệ lâu dài bộ sưu tập duy nhất của tổ tiên còn lại nên gia đình hậu duệ Hoàng tộc Chăm đã đồng ý từng bước để Bảo tàng tỉnh Bình Thuận thiết kế, trưng bày Bộ sưu tập dưới dạng Kho mở. Nhiều năm qua, chính quyền địa phương và các ngành chức năng triển khai các hoạt động nhằm bảo tồn, phát huy giá trị bộ sưu tập nói trên. Tuy nhiên, hiệu quả phát huy vẫn ở mức khiêm tốn, chưa tương xứng với giá trị của di sản. Vì vậy, để có hướng tiếp cận mới, thực sự phát huy giá trị, Bảo tàng tỉnh Bình Thuận xây dựng và đưa vào hoạt động mô hình Kho mở Bộ sưu tập di sản Hoàng tộc Chăm huyện Bắc Bình kết nối gắn với các hành trình du lịch di sản văn hóa Chăm tại địa phương. Ông Đoàn Văn Thuận, Giám đốc Bảo tàng tỉnh cho biết, việc xây dựng kho mở nhằm khôi phục, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của đồng bào Chăm phục vụ đời sống sinh hoạt của cộng đồng, góp phần phát triển du lịch. Hoạt động nằm trong khuôn khổ Dự án “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch” thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi trên địa bàn tỉnh Bình Thuận. Để phục vụ du khách, Kho mở đã được Bảo tàng tỉnh trang bị tủ trưng bày, hệ thống camera giám sát, hệ thống báo chống trộm, hệ thống làm lạnh và xử lý mối mọt bảo quản hiện vật, lắp đặt bảng quét mã QR giới thiệu… Kho mở có hai không gian. Bước vào là căn phòng đặt bàn thờ gia tiên với ảnh chân dung bà Nguyễn Thị Thềm. Cạnh đó là Bằng công nhận Di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia cho bộ sưu tập. Theo lối cầu thang dẫn lên tầng lầu là không gian tôn nghiêm cùng những di vật, hiện vật quý giá của Hoàng tộc Chăm. Tại vị trí trang trọng nhất là tủ kính trưng bày vương miện của vua và búi tóc của hoàng hậu. Ngoài ra còn có cổ vật gồm kiếm trận, đồ gia dụng, hoàng bào, xiêm y của vua, hoàng hậu, hoàng tử, công chúa, các nhạc khí… Chị Nguyễn Minh Tâm, thành phố Phan Thiết cho biết, đã nhiều lần được nghe về Bộ sưu tập di sản Hoàng tộc Chăm ở nhà bà Nguyễn Thị Thềm nhưng đây là lần đầu tiên chị và bạn bè đến tham quan, tận mắt được xem hiện vật gốc. Điều này giúp chị có thêm hiểu biết về giá trị văn hóa của cộng đồng người Chăm. Bắc Bình là địa phương sở hữu nhiều di tích lịch sử văn hóa của dân tộc Chăm và là nơi có đông người Chăm sinh sống nhất Bình Thuận. Cùng với đền thờ Pô Anit, Pô Klong Mơhnai, Trung tâm trưng bày Văn hóa Chăm, làng nghề gốm truyền thống Chăm Bình Đức…, Kho mở Bộ sưu tập di sản Hoàng tộc Chăm mở ra tiềm năng rất lớn để địa phương khai thác các loại hình du lịch di sản văn hóa. Ông Ức Viết Vòng, Trưởng Ban quản lý Trung tâm Trưng bày văn hóa Chăm cho biết, thời gian tới, các thành viên trong gia đình Hoàng tộc Chăm được tham gia khóa đào tạo, tập huấn kỹ năng xây dựng mô hình và nghiệp vụ du lịch. Trung tâm đẩy mạnh quảng bá, giới thiệu, đồng thời kết nối các đơn vị, công ty du lịch xây dựng tour, tuyến khám phá văn hóa, di sản Chăm. Theo đánh giá của ông Nguyễn Anh Khoa, Giám đốc Công ty du lịch Sao Mai, mô hình Kho mở Bộ sưu tập di sản Hoàng tộc Chăm là điểm tham quan thú vị, đáp ứng nhu cầu tìm hiểu, nghiên cứu về nền văn hóa lâu đời của đồng bào Chăm ở Bình Thuận của du khách. Cùng với việc kết hợp một số địa điểm khác, tour du lịch kết nối Phan Thiết - Bàu Trắng - Bắc Bình rất có tiềm năng. Tuy nhiên để thu hút nhiều du khách cần có thêm điểm vui chơi, giải trí, mua sắm… Trước mắt, Bảo tàng tỉnh tiếp tục đồng hành, hỗ trợ gia đình có giải pháp đảm bảo điều kiện vật chất để bảo tồn, bảo vệ lâu dài, lưu giữ an toàn các sưu tập, hiện vật. Thời gian tới, Bảo tàng tỉnh Bình Thuận mong muốn có sự phối hợp đồng bộ của các cơ quan, chính quyền địa phương, sở, ngành liên quan và các hậu duệ vua Chăm để có giải pháp nhằm từng bước phát huy tại chỗ giá trị văn hóa nghệ thuật Bộ sưu tập và giải pháp kinh tế khi đưa vào kết nối gắn với các hành trình du lịch di sản văn hóa Chăm tại địa phương, ông Đoàn Văn Thuận cho biết thêm. Theo Báo ảnh Dân tộc và Miền núi https://dantocmiennui.baotintuc.vn/phat-huy-gia-tri-bo-suu-tap-di-san-van-hoa-hoang-toc-cham-post352958.html

31/01/2026
Thanh Minh tự - điểm đến bình yên giữa lòng phố biển
DI TÍCH - DI SẢN 03/02/2026
Thanh Minh tự - điểm đến bình yên giữa lòng phố biển

Thanh Minh tự nhìn từ cổng vào. Ảnh: Ngọc Lân Dấu ấn văn hóa tâm linh của vùng đất Lịch sử ghi lại, Thanh Minh tự và miếu Ngũ Hành, phường Phú Thủy (tỉnh Lâm Đồng) là thiết chế tín ngưỡng dân gian được tạo dựng vào khoảng giữa thế kỷ XIX, do những hương chức trong Hội Hưng Nhơn cùng người dân làng Minh Long xưa chung tay tạo lập. Đây là quần thể di tích nằm trên cùng một khuôn viên nhưng có 2 chức năng thờ phụng khác nhau. Nhìn từ hướng đối diện, phía bên hữu là chính điện Thanh Minh tự thờ Phật, Tiêu Diện Đại Sĩ - tương truyền là hóa thân của Bồ tát Quan Thế Âm, các bậc tiên linh và vong linh của những người đã khuất không nơi nương tựa. Miếu Ngũ Hành nằm bên tả thờ ngũ vị Thánh Mẫu: Kim - Mộc - Thủy - Hỏa - Thổ, một tín ngưỡng Á Đông để thể hiện lòng tôn kính và tri ân những vị thần cai quản vũ trụ, điều hòa thời tiết, giúp người dân có cuộc sống bình an, ấm no. Trải qua khoảng 150 năm tồn tại, qua nhiều đợt trùng tu, tôn tạo, các hạng mục kiến trúc của Thanh Minh tự và miếu Ngũ Hành vẫn còn bảo lưu được kiểu dáng, kết cấu kiến trúc và nét trang nghiêm, cổ kính của một công trình kiến trúc dân gian. Đặc biệt, những hạng mục kiến trúc mới được xây dựng bổ sung trong khuôn viên di tích vào năm 2015 như: cổng chính, nhà bia, Quan Âm các, cầu vào chùa bắc qua hồ Tịnh Tâm, hồ sen, giếng xưa và vườn cây cổ thụ… Ở ngoại thất và nội thất nổi lên với nhiều họa tiết nghệ thuật chạm khắc trên gỗ, trên vôi vữa, được tạo tác công phu, hài hòa với cảnh sắc thiên nhiên, vừa gắn với các công trình kiến trúc xưa, bổ trợ chức năng thờ phụng cho di tích. Các yếu tố cũ hòa quyện vào không gian kiến trúc mới bổ sung, vì thế, nơi đây được coi là công trình kiến trúc nghệ thuật dân gian độc đáo với nét cổ kính tại khu đô thị du lịch biển. Không gian gắn bó với cộng đồng Thanh Minh tự từ lâu được xem là nơi gửi gắm niềm tin của người dân và du khách gần xa. Trước mọi căng thẳng, bon chen trong cuộc sống, họ đến đây để ngắm nhìn những đàn cá tung tăng bơi lội. Ngồi yên dưới bóng mát tán cây, nghe tiếng gió thì thào, khung cảnh ấy khiến tâm hồn lắng xuống. Bà Nguyễn Thị Sơn, phường Phú Thủy chia sẻ: Không đợi đến ngày lễ, tết mà vào các buổi chiều, tôi thường dẫn các cháu đến Thanh Minh tự. Khung cảnh ở đây yên bình, thoáng đãng, tạo cảm giác rất thư thái. Trong các show chụp hình đám cưới, album xuân, các studio thường gợi ý cho khách tới Thanh Minh tự. Bởi đây là chốn linh thiêng, lại có không gian thoáng, xanh mát. Dẫu các khung hình không quá cầu kỳ, chỉ chưng diện trang phục áo dài truyền thống, khăn đóng nhưng rất sang trọng và tươi mới. Như một “chứng nhân” của vùng đất, Thanh Minh tự mang giá trị lịch sử, văn hóa, khoa học và nghệ thuật vô cùng quý giá, là một phần trong chuỗi di sản tâm linh nằm dọc dải ven biển phía Đông Nam tỉnh trong suốt quá trình khai phá và phát triển đô thị. Hằng ngày, cổng Thanh Minh tự vẫn luôn rộng mở từ sáng sớm đến chiều muộn để đón người dân và du khách đến tham quan, lễ bái. Giúp mọi người tìm được chút thư thái cho tâm hồn và nâng cao nhận thức trong việc bảo tồn, phát huy những giá trị văn hóa truyền thống của quê hương, dân tộc. Theo Báo Lâm Đồng https://baolamdong.vn/thanh-minh-tu-diem-den-binh-yen-giua-long-pho-bien-408669.html

03/02/2026